३.६३.२६

निकृत्तपक्षं रुधिरावसिक्तं; तं गृध्रराजं परिरभ्य रामः ।
क्व मैथिलि प्राणसमा ममेति; विमुच्य वाचं निपपात भूमौ ॥

अन्वयः

सः रामः that Rama, निकृत्तपक्षम् severed wings, रुधिरावसिक्तम् drenched in blood, गृध्रराजम् king of vultures, परिरभ्य hugging, मम my, प्राणसमा equal to my life, मैथिली Maithili, क्व where, इति this, वाचम् speaking, विमुच्य भूमौ leaving the ground, निपपात fell down.

Summary

Rama hugged the king of vultures with servered wings, drenched in blood and asking him where Sita who was as dear to him as his life was, he dropped him and fell down on the ground.इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये अरण्यकाण्डे सप्तषष्टितमस्सर्गः॥Thus ends the sixtyseventh sarga of Aranyakanda of the holy Ramayana the first epic composed by sage Valmiki.

पदच्छेदः

निकृत्तपक्षंनिकृत्त (√नि-कृत् + क्त)–पक्ष (२.१)
रुधिरावसिक्तंरुधिर–अवसिक्त (√अव-सिच् + क्त, २.१)
तंतद् (२.१)
गृध्रराजंगृध्र–राज (२.१)
परिरभ्यपरिरभ्य (√परि-रभ् + ल्यप्)
रामःराम (१.१)
क्वक्व (अव्ययः)
मैथिलिमैथिली (८.१)
प्राणसमाप्राण–सम (१.१)
ममेतिमद् (६.१)–इति (अव्ययः)
विमुच्यविमुच्य (√वि-मुच् + ल्यप्)
वाचंवाच् (२.१)
निपपातनिपपात (√नि-पत् लिट् प्र.पु. एक.)
भूमौभूमि (७.१)

छन्दः

उपजातिः [११]

छन्दोविश्लेषणम्

१२३४५६७८९१०११
नि कृत्त प क्षंरुधि राव सि क्तं
तं गृध्र रा जंपरि रभ्य रा मः
क्व मैथि लि प्राणस माम मेति
वि मुच्य वा चंनिप पात भू मौ