अन्वयः

सौमित्रे Saumitri, मृगशाबाक्षी a fawneyed lady, चिन्ताशोकबलात्कृतम् sinking in sorrow, माम् me, क्रूरः cruel, चैत्रवनानिलः the breeze of spring forest, अद्य now, सन्तापयति torments, हि indeed

M N Dutt

That one having the eyes of a fawn and ruthless vernal breeze, O Saumitri, have been oppressing me who am overpowered with anxiety and grief.

Summary

'O Saumitri the cruel breeze of the spring forest torments me as I am now immersed in grief in the absence of my fawneyed beloved.

पदच्छेदः

मां	मद् (२.१)
हि	हि (अव्ययः)
सा	तद् (१.१)
मृगशावाक्षी	मृगशावाक्षी (१.१)
चिन्ताशोकबलात्कृतम्	चिन्ता–शोक–बलात्कृत (२.१)
संतापयति	संतापयति (√सम्-तापय् लट् प्र.पु. एक.)
सौमित्रे	सौमित्रि (८.१)
क्रूरश्	क्रूर (१.१)
चैत्रवनानिलः	चैत्र–वन–अनिल (१.१)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८
मां	हि	सा	मृ	ग	शा	वा	क्षी
चि	न्ता	शो	क	ब	ला	त्कृ	तम्
सं	ता	प	य	ति	सौ	मि	त्रे
क्रू	र	श्चै	त्र	व	ना	नि	लः