४.१८.३४

वागुराभिश्च पाशैश्च कूटैश्च विविधैर्नराः ।
प्रतिच्छन्नाश्च दृश्याश्च गृह्णन्ति सुबहून्मृगान् ।
प्रधावितान्वा वित्रस्तान्विस्रब्धानतिविष्ठितान् ॥

अन्वयः

हरिपुङ्गव O best of monkeys, तत्र here, मे to me, मनस्तापः mental agony, मन्युः regret, न not, नराः people, वागुराभिश्च with meshnet, पाशैश्च with ropes, विविधैः different, कूटैश्च with tricks, प्रतिच्छन्नाश्च hiding, दृश्याश्च out in the open, सुबहून् many, मृगान् animals, गृह्णन्ति catch.

M N Dutt

Many persons living on flesh, either lying in ambush, or openly catch and pierce by means of net, noose and trap, many a deer, terrified and trusted, taking to their heels or quarrelling with their companions, careful or careless. They are not to blame in this and I do not cherish, O best of monkeys, any mortification or ire for this.

Summary

'O best of monkeys I have no mental agony nor do I regret in this case. Hidden from view or out in the open, people catch animals by means of snares or ropes or through other tricks.

पदच्छेदः

वागुराभिश्वागुरा (३.३)
(अव्ययः)
पाशैश्पाश (३.३)
(अव्ययः)
कूटैश्कूट (३.३)
(अव्ययः)
विविधैर्विविध (३.३)
नराःनर (१.३)
प्रतिच्छन्नाश्प्रतिच्छन्न (√प्रति-छद् + क्त, १.३)
(अव्ययः)
दृश्याश्दृश्य (√दृश् + कृत्, १.३)
(अव्ययः)
गृह्णन्तिगृह्णन्ति (√ग्रह् लट् प्र.पु. बहु.)
सुबहून्सु (अव्ययः)–बहु (२.३)
मृगान्मृग (२.३)
प्रधावितान्प्रधावित (√प्र-धाव् + क्त, २.३)
वावा (अव्ययः)
वित्रस्तान्वित्रस्त (√वि-त्रस् + क्त, २.३)
विश्रब्धान्विश्रब्ध (√वि-श्रम्भ् + क्त, २.३)
अतिविष्ठितान्अति (अव्ययः)–विष्ठित (√वि-स्था + क्त, २.३)

छन्दः

उपजातिः [११]

छन्दोविश्लेषणम्

१०१११२
वागु रा भिश्च पा शैश्च कू टैश्चवि
वि धैर्न राःप्र ति च्छ न्नाश्च दृ श्याश्च
गृ ह्णन्तिसु हून्मृ गान्प्र धावि ता
न्वा वि त्र स्ता न्वि स्र ब्धाति विष्ठि तान्