४.१८.४५

बाष्पसंरुद्धकण्ठस्तु वाली सार्तरवः शनैः ।
उवाच रामं संप्रेक्ष्य पङ्कलग्न इव द्विपः ॥

M N Dutt

Vāli, having his throat choked with vapour, addressed again and again, Rāma, with piteous accents, saying.

पदच्छेदः

बाष्पसंरुद्धकण्ठस्बाष्प–संरुद्ध (√सम्-रुध् + क्त)–कण्ठ (१.१)
तुतु (अव्ययः)
वालीवालिन् (१.१)
सार्तरवःसार्तरव (१.१)
शनैःशनैस् (अव्ययः)
उवाचउवाच (√वच् लिट् प्र.पु. एक.)
रामंराम (२.१)
सम्प्रेक्ष्यसम्प्रेक्ष्य (√सम्प्र-ईक्ष् + ल्यप्)
पङ्कलग्नपङ्क–लग्न (√लग् + क्त, १.१)
इवइव (अव्ययः)
द्विपःद्विप (१.१)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

बाष्प सं रुद्ध ण्ठस्तु
वा ली सार्त वः नैः
वा रा मं सं प्रेक्ष्य
ङ्कग्नद्वि पः