४.२.३

नैव चक्रे मनः स्थाने वीक्षमाणो महाबलौ ।
कपेः परमभीतस्य चित्तं व्यवससाद ह ॥

अन्वयः

महाबलौ very strong persons, वीक्षमाणः beholding, स्थातुम् to be steady, मनः to his mind, नैव चक्रे did not, परमभीतस्य much frightened, कपेः monkey's, चित्तम् mind, व्यवससाद ह sunk

M N Dutt

Beholding those two of great prowess he could not make up his mind to remain there and the heart of that terrified monkey, sank.

Summary

Beholding the two strong heroes, the monkey (Sugriva) was very much frightened. His heart sank.

पदच्छेदः

नैव (अव्ययः)–एव (अव्ययः)
चक्रेचक्रे (√कृ लिट् प्र.पु. एक.)
मनःमनस् (२.१)
स्थानेस्थान (७.१)
वीक्षमाणोवीक्षमाण (√वि-ईक्ष् + शानच्, १.१)
महाबलौमहत्–बल (२.२)
कपेःकपि (६.१)
परमभीतस्यपर (१.१)–अभीत (√अभि-इ + क्त, ६.१)
चित्तंचित्त (१.१)
व्यवससादव्यवससाद (√व्यव-सद् लिट् प्र.पु. एक.)
(अव्ययः)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

नै क्रे नः स्था ने
वीक्ष मा णो हा लौ
पेः भीस्य
चि त्तंव्य सा