अन्वयः

हरिपुङ्गव chief of monkeys, प्राप्तम् having set in, उद्योगकालम् time for making millitary endeavour, नावैषि not aware, त्वम् you, प्रमत्तः इति inattentive, अयं लक्ष्मणः this Lakshmana, इह here, आगतः has come, व्यक्तम् it is evident.

M N Dutt

O best of monkeys, finding you forgetful, Lakṣmaṇa has come here to inform you that the proper time has arrived.

Summary

'O chief of monkeys it is time for military expeditions. Since you are intoxicated you are not aware of this, Lakshmana has come here evidently for this.

पदच्छेदः

प्राप्तम्	प्राप्त (√प्र-आप् + क्त, २.१)
उद्योगकालं	उद्योग–काल (२.१)
तु	तु (अव्ययः)
नावैषि	न (अव्ययः)–अवैषि (√अव-इ लट् म.पु. )
हरिपुंगव	हरि–पुंगव (८.१)
त्वं	त्वद् (१.१)
प्रमत्त	प्रमत्त (√प्र-मद् + क्त, १.१)
इति	इति (अव्ययः)
व्यक्तं	व्यक्त (२.१)
लक्ष्मणो	लक्ष्मण (१.१)
ऽयम्	इदम् (१.१)
इहागतः	इह (अव्ययः)–आगत (√आ-गम् + क्त, १.१)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८
प्रा	प्त	मु	द्यो	ग	का	लं	तु
ना	वै	षि	ह	रि	पुं	ग	व
त्वं	प्र	म	त्त	इ	ति	व्य	क्तं
ल	क्ष्म	णो	ऽय	मि	हा	ग	तः