४.४.९

अहमस्यावरो भ्राता गुणैर्दास्यमुपागतः ।
कृतज्ञस्य बहुज्ञस्य लक्ष्मणो नाम नामतः ॥

अन्वयः

अहम् I am, कृतज्ञस्य of the grateful man, बहुज्ञस्य of a wellversed man, अस्य his, गुणैः by virtues, दास्यम् servitude, उपागतः has accepted, अवरः younger, भ्राता brother, नामतः name, लक्ष्मणो नाम called Lakshmana

M N Dutt

I am the younger brother of this one endued with gratitude and of various lore. Subdued by his virtues, I, Laksimana by name, have dedicated myself to his service.

Summary

'I am his younger brother, called Lakshmana. I have accepted the service of this learned, virtuous and grateful man.

पदच्छेदः

अहम्मद् (१.१)
अस्यावरोइदम् (६.१)–अवर (१.१)
भ्राताभ्रातृ (१.१)
गुणैर्गुण (३.३)
दास्यम्दास्य (२.१)
उपागतःउपागत (√उपा-गम् + क्त, १.१)
कृतज्ञस्यकृतज्ञ (६.१)
बहुज्ञस्यबहु–ज्ञ (६.१)
लक्ष्मणोलक्ष्मण (१.१)
नामनाम (अव्ययः)
नामतःनामन् (५.१)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

स्या रो भ्रा ता
गु णै र्दास्यमु पा तः
कृ ज्ञस्य हु ज्ञस्य
क्ष्म णो ना ना तः