अन्वयः
राजन् O king, हरीश्वरः king of monkeys, वाली Vali, तदा then, मतङ्गेन by Mathanga, यथा as, शप्तः cursed, मे to me, इदानीम् now, स्मृतम् I remembered, वाली Vali, अस्मिन् in this, आश्रममण्डले hermitage site, प्रविशेद्यदि if he enters, अस्य his, मूर्धा head, शतधा hundred pieces, भवेत् will become, तत्र there, अस्माकम् to us, वासः residence, सुखः happy, निरुद्विग्नः peaceful, भविष्यति will be.
Summary
'I remembed Matanga's curse to Vali, king of monkeys. Vali would not enter the site of Matanga's hermitage as his head would break into a hundred pieces if he did'. Therefore we thought it would be safe for us to reside in that place.
पदच्छेदः
| प्रविशेद् | प्रविशेत् (√प्र-विश् विधिलिङ् प्र.पु. एक.) |
| यदि | यदि (अव्ययः) |
| वा | वा (अव्ययः) |
| वाली | वालिन् (१.१) |
| मूर्धास्य | मूर्धन् (१.१)–इदम् (६.१) |
| शतधा | शतधा (अव्ययः) |
| भवेत् | भवेत् (√भू विधिलिङ् प्र.पु. एक.) |
| तत्र | तत्र (अव्ययः) |
| वासः | वास (१.१) |
| सुखो | सुख (१.१) |
| ऽस्माकं | मद् (६.३) |
| निरुद्विग्नो | निरुद्विग्न (१.१) |
| भविष्यति | भविष्यति (√भू लृट् प्र.पु. एक.) |
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ |
|---|
| प्र | वि | शे | द्य | दि | वा | वा | ली |
| मू | र्धा | स्य | श | त | धा | भ | वेत् |
| त | त्र | वा | सः | सु | खो | ऽस्मा | कं |
| नि | रु | द्वि | ग्नो | भ | वि | ष्य | ति |