अन्वयः

अथ then, परिश्रान्तः an exhausted person, महाप्राज्ञः very wise, अङ्गदः Angada, तदा then, सर्वान् all, वानरान् the vanaras, समाश्वास्य consoled, शनैः slowly, इदम् these, वचः words, अब्रवीत् said.

M N Dutt

Then the eminently wise Angada, fatigued, spoke to all the monkeys, cheering them.

Summary

Wise Angada, exhausted after the search, collected the monkeys, and consoling them, said slowly:

पदच्छेदः

अथाङ्गदस्	अथ (अव्ययः)–अङ्गद (१.१)
तदा	तदा (अव्ययः)
सर्वान्	सर्व (२.३)
वानरान्	वानर (२.३)
इदम्	इदम् (२.१)
अब्रवीत्	अब्रवीत् (√ब्रू लङ् प्र.पु. एक.)
परिश्रान्तो	परिश्रान्त (√परि-श्रम् + क्त, १.१)
महाप्राज्ञः	महत्–प्राज्ञ (१.१)
समाश्वास्य	समाश्वास्य (√समा-श्वासय् + ल्यप्)
शनैर्	शनैस् (अव्ययः)
वचः	वचस् (२.१)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८
अ	था	ङ्ग	द	स्त	दा	स	र्वा
न्वा	न	रा	नि	द	म	ब्र	वीत्
प	रि	श्रा	न्तो	म	हा	प्रा	ज्ञः
स	मा	श्वा	स्य	श	नै	र्व	चः