४.८.१५

ततः प्रहृष्टः सुग्रीवः श्लक्ष्णं मधुरया गिरा ।
उवाच प्रणयाद्रामं हर्षव्याकुलिताक्षरम् ॥

अन्वयः

ततः then, सुग्रीवः Sugriva, फलपुष्पमाकीर्णे in a place filled with flowers and fruits, तस्मिन् in that, गिरिवरोत्तमे on the best of mountains, सुखोपविष्टम् seated comfortably, प्रसन्नम् peaceful, उदधिं यथा like an ocean, रामम् Rama, श्लक्ष्णम् softly, मधुरया sweetly, गिरा words, हर्षव्याकुलिताक्षरम् mixing up words due to extreme joy and excitement, प्रणयात् out of love, उवाच said.

M N Dutt

Next Sugriva, feeling high rapture, with his eyes expanded with joy, answered Rāma blandly in sweet words.

Summary

Then Sugriva, eyes sparkling with joy, replied to Rama in a sweet, gentle voice.

पदच्छेदः

ततःततस् (अव्ययः)
प्रहृष्टःप्रहृष्ट (√प्र-हृष् + क्त, १.१)
सुग्रीवःसुग्रीव (१.१)
श्लक्ष्णंश्लक्ष्ण (२.१)
मधुरयामधुर (३.१)
गिरागिर् (३.१)
उवाचउवाच (√वच् लिट् प्र.पु. एक.)
प्रणयाद्प्रणय (५.१)
रामंराम (२.१)
हर्षव्याकुलिताक्षरम्हर्ष–व्याकुलित–अक्षर (२.१)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

तःप्र हृ ष्टः सु ग्री वः
श्ल क्ष्णंधु यागि रा
वाप्र या द्रा मं
र्ष व्याकुलि ताक्ष रम्