४.८.३०

संनिगृह्य तु तं बाष्पं प्रमृज्य नयने शुभे ।
विनिःश्वस्य च तेजस्वी राघवं पुनरब्रवीत् ॥

अन्वयः

तेजस्वी brilliant, सः he, तं बाष्पम् his tears, निगृह्य controlled, शुभे auspicious, नयने eyes, प्रमृज्य wiped, विनिःश्वस्य took deep breath, राघवम् to Rama, वाक्यम् these words, अब्रवीत् said

M N Dutt

Having restrained his tears and wiped his fair eyes, that energetic one, sighing heavily, again went on,

Summary

Effulgent Sugriva controlled his tears, wiped his bright eyes, took deep breath and said to Rama:

पदच्छेदः

संनिगृह्यसंनिगृह्य (√संनि-ग्रह् + ल्यप्)
तुतु (अव्ययः)
तंतद् (२.१)
बाष्पंबाष्प (२.१)
प्रमृज्यप्रमृज्य (√प्र-मृज् + ल्यप्)
नयनेनयन (२.२)
शुभेशुभ (२.२)
विनिःश्वस्यविनिःश्वस्य (√विनिः-श्वस् + ल्यप्)
(अव्ययः)
तेजस्वीतेजस्विन् (१.१)
राघवंराघव (२.१)
पुनर्पुनर् (अव्ययः)
अब्रवीत्अब्रवीत् (√ब्रू लङ् प्र.पु. एक.)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

संनि गृह्यतु तं बा ष्पं
प्र मृज्य नेशु भे
वि निः श्वस्य ते स्वी
रा वंपुब्र वीत्