संक्षेपस्त्वेष मे राम किमुक्त्वा विस्तरं हि ते ।
स मे ज्येष्ठो रिपुर्भ्राता वाली विश्रुतपौरुषः ॥
संक्षेपस्त्वेष मे राम किमुक्त्वा विस्तरं हि ते ।
स मे ज्येष्ठो रिपुर्भ्राता वाली विश्रुतपौरुषः ॥
अन्वयः
राम O Rama, एषः this, मे my, सङ्क्षेपः in brief, ते to you, विस्तरम् in detail, उक्त्वा telling, किम् why, मे my, भ्राता brother, विश्रुतपौरुषः a man of wellknown prowess, सः वाली that Vali, रिपुः enemy.M N Dutt
Why should I expatiate? In brief, Vāli my elder brother, famed for his prowess, is my foe.Summary
'O Rama I tell you (my story) briefly. It is not necessary to go into details. My elder brother Vali, who is known for his prowess, is my enemy.पदच्छेदः
| संक्षेपस् | संक्षेप (१.१) |
| त्व् | तु (अव्ययः) |
| एष | एतद् (१.१) |
| मे | मद् (६.१) |
| राम | राम (८.१) |
| किम् | क (२.१) |
| उक्त्वा | उक्त्वा (√वच् + क्त्वा) |
| विस्तरं | विस्तर (२.१) |
| हि | हि (अव्ययः) |
| ते | त्वद् (६.१) |
| स | तद् (१.१) |
| मे | मद् (६.१) |
| ज्येष्ठो | ज्येष्ठ (१.१) |
| रिपुर् | रिपु (१.१) |
| भ्राता | भ्रातृ (१.१) |
| वाली | वालिन् (१.१) |
| विश्रुतपौरुषः | विश्रुत (√वि-श्रु + क्त)–पौरुष (१.१) |
छन्दः
अनुष्टुप् [८]छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| सं | क्षे | प | स्त्वे | ष | मे | रा | म |
| कि | मु | क्त्वा | वि | स्त | रं | हि | ते |
| स | मे | ज्ये | ष्ठो | रि | पु | र्भ्रा | ता |
| वा | ली | वि | श्रु | त | पौ | रु | षः |