अन्वयः
ततः then, कपिः monkey, तिर्यक् horizontally, ऊर्द्वम् upward, अथश्चैव at the bottom level, वीक्षमाणः while looking at, लवणाम्भसि in the salt sea, उत्थितम् risen up, महत् huge, सत्त्वम् being, ददर्श saw.
Summary
Looking around, right and left, up and down, the monkey saw a huge being rise from the salty sea.
पदच्छेदः
| तिर्यग् | तिर्यञ्च् (२.१) |
| ऊर्ध्वम् | ऊर्ध्वम् (अव्ययः) |
| अधश्चैव | अधस् (अव्ययः)–च (अव्ययः)–एव (अव्ययः) |
| वीक्षमाणस्ततः | वीक्षमाण (√वि-ईक्ष् + शानच्, १.१)–ततस् (अव्ययः) |
| कपिः | कपि (१.१) |
| ददर्श | ददर्श (√दृश् लिट् प्र.पु. एक.) |
| स | तद् (१.१) |
| महासत्त्वम् | महत्–सत्त्व (२.१) |
| उत्थितं | उत्थित (√उत्-स्था + क्त, २.१) |
| लवणाम्भसि | लवणाम्भस् (७.१) |
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ |
|---|
| ति | र्य | गू | र्ध्व | म | ध | श्चै | व |
| वी | क्ष | मा | ण | स्त | तः | क | पिः |
| द | द | र्श | स | म | हा | स | त्त्व |
| मु | त्थि | तं | ल | व | णा | म्भ | सि |