५.११.२०

यदि सीतामदृष्ट्वाहं वानरेन्द्रपुरीमितः ।
गमिष्यामि ततः को मे पुरुषार्थो भविष्यति ॥

अन्वयः

अहम् I, सीताम् Sita, अदृष्ट्वा without seeing, इतः from here, वानरेन्द्रपुरीम् city of vanaras, गमिष्यामि I reach, यदि if, ततः then, कः what (has been accomplished), पुरुषार्थः accomplishment, भविष्यति will happen.

M N Dutt

Thus thinking, Hanumān again reflected, "If without seeing Sītā, I repair to the abode of the lord of monkeys, what then shall I gain as the object of my exertions?

Summary

"If I return to Kishkinda without seeing Sita of what use is my effort? What have I accomplished? What will happen? (Dharma, Artha, Kama and Moksha are the four Purusharthas or accomplishments in life)

पदच्छेदः

यदियदि (अव्ययः)
सीताम्सीता (२.१)
अदृष्ट्वाहंअदृष्ट्वा (अव्ययः)–मद् (१.१)
वानरेन्द्रपुरीम्वानर–इन्द्र–पुरी (२.१)
इतःइतस् (अव्ययः)
गमिष्यामिगमिष्यामि (√गम् लृट् उ.पु. )
ततःततस् (अव्ययः)
को (१.१)
मेमद् (६.१)
पुरुषार्थोपुरुष–अर्थ (१.१)
भविष्यतिभविष्यति (√भू लृट् प्र.पु. एक.)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

दि सी ता दृ ष्ट्वा हं
वा रेन्द्रपु रीमि तः
मि ष्यामि तः को मे
पुरु षा र्थो विष्यति