५.१३.१८

ततो मलिनसंवीतां राक्षसीभिः समावृताम् ।
उपवासकृशां दीनां निःश्वसान्तीं पुनः पुनः ।
ददर्श शुक्लपक्षादौ चन्द्ररेखामिवामलाम् ॥

अन्वयः

ततः then, मलिनसंवीताम् clad in soiled clothes, राक्षसीभिः by female demons, समावृताम् surrounded, उपवासकृशाम् emaciated through fasting, दीनाम् a pitiable, पुनः पुनः repeatedly, निश्श्वसन्तीम् sighing, शुक्लपक्षादौ at the beginning of the bright fortnight, अमलाम् white, चन्द्ररेखामिव like the crescent Moon, ददर्श saw.

M N Dutt

Thereupon he beheld there (Sītā) wearing a soiled cloth, poorly, greatly reduced by fast, sighing again and again and encircled by a band of Räkşasīs. She was (however) spotless like to the rays of the moon on the first lunar day.

Summary

Then he beheld a lady surrounded by female demons. Clad in soiled clothes she looked dejected, emaciated through fasting and was sighing repeatedly. She appeared thin and pale like the crescent Moon at the beginning of the bright fortnight.

पदच्छेदः

ततोततस् (अव्ययः)
मलिनसंवीतांमलिन–संवीत (√सम्-व्ये + क्त, २.१)
राक्षसीभिःराक्षसी (३.३)
समावृताम्समावृत (√समा-वृ + क्त, २.१)
उपवासकृशांउपवास–कृश (२.१)
दीनांदीन (२.१)
निःश्वसन्तींनिःश्वसत् (√निः-श्वस् + शतृ, २.१)
पुनःपुनर् (अव्ययः)
पुनःपुनर् (अव्ययः)
ददर्शददर्श (√दृश् लिट् प्र.पु. एक.)
शुक्लपक्षादौशुक्लपक्ष–आदि (७.१)
चन्द्ररेखाम्चन्द्र–रेखा (२.१)
इवामलाम्इव (अव्ययः)–अमल (२.१)

छन्दः

उपजातिः [११]

छन्दोविश्लेषणम्

१२३४५६७८९१०१११२
त तोमलिन सं वी तां राक्ष सी भिः
स मावृ ताम्उप वासकृ शां दी नां
निःश्व सा न्तींपु नःपु नःद दर्शशु
क्ल प क्षा दौ चन्द्र रे खामि वाम लाम्