५.१५.२१

भूषणैरुत्तमैर्हीनां भर्तृवात्सल्यभूषिताम् ।
राक्षसाधिपसंरुद्धां बन्धुभिश्च विनाकृताम् ॥

M N Dutt

She had excellent ornaments-her attachment to her husband was the only ornament. She was imprisoned by the lord of Rākşasas and separated from all her friends, she appeared like a she elephant separated from her band and bound and attacked by a lion, and like the rays of the Moon enveloped with clouds at the expire of the rainy season,

पदच्छेदः

भूषणैर्भूषण (३.३)
उत्तमैर्उत्तम (३.३)
हीनांहीन (√हा + क्त, २.१)
भर्तृवात्सल्यभूषिताम्भर्तृ–वात्सल्य–भूषित (√भूषय् + क्त, २.१)
राक्षसाधिपसंरुद्धांराक्षस–अधिप–संरुद्ध (√सम्-रुध् + क्त, २.१)
बन्धुभिश्चबन्धु (३.३)–च (अव्ययः)
विनाकृताम्विनाकृत (२.१)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

१२३४५६७८
भूष णै रुत्त मै र्ही नां
भर्तृ वा त्सल्य भूषि ताम्
राक्ष साधिप सं रु द्धां
बन्धु भिश्चवि नाकृ ताम्