५.३१.१९

ततस्तु स्थविरो राजा सत्यधर्मे व्यवस्थितः ।
ज्येष्ठं यशस्विनं पुत्रं रुदन्राज्यमयाचत ॥

अन्वयः

ततः then, सत्ये by truth, धर्मे by rigteousness, व्यवस्थितः one who held, स्थविरः aged, राजा king, रुदन् while crying, यशस्विनम् glorious one, ज्येष्ठम् eldest, पुत्रम् son, राज्यम् kingdom, अयाचत begged.

M N Dutt

Thereupon the old king abiding by truth, weeping, begged of his eldest son, the kingdom.

Summary

"The aged king who held on to truthfulness and righteousness begged his famed eldest son Rama to return the kingdom.

पदच्छेदः

ततस्तुततस् (अव्ययः)–तु (अव्ययः)
स्थविरोस्थविर (१.१)
राजाराजन् (१.१)
सत्यधर्मेसत्य–धर्म (७.१)
व्यवस्थितःव्यवस्थित (√व्यव-स्था + क्त, १.१)
ज्येष्ठंज्येष्ठ (२.१)
यशस्विनंयशस्विन् (२.१)
पुत्रंपुत्र (२.१)
रुदन्रुदत् (√रुद् + शतृ, १.१)
राज्यम्राज्य (२.१)
अयाचतअयाचत (√याच् लङ् प्र.पु. एक.)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

स्तुस्थवि रो रा जा
त्य र्मेव्यस्थि तः
ज्ये ष्ठंस्वि नं पु त्रं
रु न्राज्य या