५.३५.३

ऐश्वर्ये वा सुविस्तीर्णे व्यसने वा सुदारुणे ।
रज्ज्वेव पुरुषं बद्ध्वा कृतान्तः परिकर्षति ॥

अन्वयः

कृतान्तः death, पुरुषम् a man, रज्ज्वा with a cord, बद्ध्वा इव like tying, सुविस्त्रीर्णे in the great, ऐश्वर्ये वा in fortune, सुदारुणे deeply sunk, व्यसने वा in adversity, परिकर्षति will snatch.

M N Dutt

Whether in the enjoyment of vast riches, or emerged in the abyss of miseries, Death is pulling a man, binding him roughly with a chord.

Summary

"Death snatches a man tied with a cord, whether he is rolling in luxury or sinking in adversity.

पदच्छेदः

ऐश्वर्येऐश्वर्य (७.१)
वावा (अव्ययः)
सुविस्तीर्णेसु (अव्ययः)–विस्तीर्ण (√वि-स्तृ + क्त, ७.१)
व्यसनेव्यसन (७.१)
वावा (अव्ययः)
सुदारुणेसु (अव्ययः)–दारुण (७.१)
रज्ज्वेवरज्जु (३.१)–इव (अव्ययः)
पुरुषंपुरुष (२.१)
बद्ध्वाबद्ध्वा (√बन्ध् + क्त्वा)
कृतान्तःकृतान्त (१.१)
परिकर्षतिपरिकर्षति (√परि-कृष् लट् प्र.पु. एक.)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

श्व र्ये वासु वि स्ती र्णे
व्य ने वासु दारु णे
ज्ज्वेपुरु षं द्ध्वा
कृ ता न्तःरिर्षति