५.४.३

या भाति लक्ष्मीर्भुवि मन्दरस्था; तथा प्रदोषेषु च सागरस्था ।
तथैव तोयेषु च पुष्करस्था; रराज सा चारुनिशाकरस्था ॥

अन्वयः

भुवि on earth, या that, लक्ष्मीः splendour (beauty), मन्दरस्था found on Mandara mountain, भाति glows, तथा so also, प्रदोषेषु at dusk, सागरस्था found in the ocean, तथैव the same, तोयेषु in water, पुष्करस्था in lotuses in the lakes, सा such, चारुनिशाकरस्था is found in beautiful Moon, रराज shone.

Summary

'The same splendour on the Mandara mountain on earth, which glows at dusk lay on the ocean is there, on lotuses in the lakes and on the beautiful Moon also.

पदच्छेदः

यायद् (१.१)
भातिभाति (√भा लट् प्र.पु. एक.)
लक्ष्मीर्लक्ष्मी (१.१)
भुविभू (७.१)
मन्दरस्थामन्दर–स्थ (१.१)
तथातथा (अव्ययः)
प्रदोषेषुप्रदोष (७.३)
(अव्ययः)
सागरस्थासागर–स्थ (१.१)
तथैवतथा (अव्ययः)–एव (अव्ययः)
तोयेषुतोय (७.३)
(अव्ययः)
पुष्करस्थापुष्कर–स्थ (१.१)
रराजरराज (√राज् लिट् प्र.पु. एक.)
सातद् (१.१)
चारुनिशाकरस्थाचारु–निशाकर–स्थ (१.१)

छन्दः

उपजातिः [११]

छन्दोविश्लेषणम्

१०११
या भाति क्ष्मीर्भुविन्द स्था
थाप्र दो षेषु सा स्था
थै तो येषु पुष्क स्था
रा सा चारुनि शा स्था