५.४५.१०

स जातमन्युः प्रसमीक्ष्य विक्रमं; स्थिरः स्थितः संयति दुर्निवारणम् ।
समाहितात्मा हनुमन्तमाहवे; प्रचोदयामास शरैस्त्रिभिः शितैः ॥

अन्वयः

संयति in war, दुर्निवारणम् irresistible, स्थिरम् steady, विक्रमम् valour, प्रसमीक्ष्य recognising, सः that Aksha, जातमन्युः became angry, स्थिरः stable, समाहितात्मा with full attention, हनुमन्तम् Hanuman, शितैः with sharp, त्रिभिः with three शरैः arrows, आहवे in the battle, प्रचोदयामास provoked

M N Dutt

And growing enraged, (Aksa), staying calmly in the field, with concentrated soul, challenged Hanumān difficult to resist in conflict and of prowess worthy to witness, with three whetted shafts.

Summary

Knowing that it is difficult to win Hanuman who was steady and of irresistible valour Aksha was angry. Remaining steady, with full attention, he provoked the vanara to fight and released three sharp arrows.

पदच्छेदः

सतद् (१.१)
जातमन्युःजात (√जन् + क्त)–मन्यु (१.१)
प्रसमीक्ष्यप्रसमीक्ष्य (√प्रसम्-ईक्ष् + ल्यप्)
विक्रमंविक्रम (२.१)
स्थिरःस्थिर (१.१)
स्थितःस्थित (√स्था + क्त, १.१)
संयतिसंयत् (७.१)
दुर्निवारणम्दुर्निवारण (२.१)
समाहितात्मासमाहित–आत्मन् (१.१)
हनुमन्तम्हनुमन्त् (२.१)
आहवेआहव (७.१)
प्रचोदयामासप्रचोदयामास (√प्र-चोदय् प्र.पु. एक.)
शरैस्त्रिभिःशर (३.३)–त्रि (३.३)
शितैःशित (√शा + क्त, ३.३)

छन्दः

वंशस्थम् [१२: जतजर]

छन्दोविश्लेषणम्

१२३४५६७८९१०१११२
स जात म न्युःप्रस मीक्ष्य विक्र मं
स्थि रःस्थि तः संयति दुर्नि वार णम्
स माहि ता त्माहनु मन्त माह वे
प्र चोद या मासश रैस्त्रि भिःशि तैः
जतजर