५.४५.२४

तमात्तबाणासनमाहवोन्मुखं; खमास्तृणन्तं विविधैः शरोत्तमैः ।
अवैक्षताक्षं बहुमानचक्षुषा; जगाम चिन्तां च स मारुतात्मजः ॥

अन्वयः

सः मारुतात्मजः that son of the Windgod, आत्तबाणासनम् holding a quiver, अहवोन्मुखम् facing the battle, विशिखैः with arrows, शरोत्तमैः with the best of missiles, खम् sky, आस्तृणन्तम् spreading in the sky, तम् him, अक्षम् that Aksha, बहुमानचक्षुषा admiring looks, अवैक्षत saw, चिन्तां च and thought,जगाम arose.

M N Dutt

And witness Akșa with regardful eyes, as that one intent on contest, taking his bow, was covering the sky with various excellent arrows, the Wind-god's offspring was plunged in thought.

Summary

Admiring the young Aksha's appearance, his skill in holding the quiver and spreading the excellent arrows with missiles and facing the war, Hanuman became thoughtful (as to how to kill him).

पदच्छेदः

तम्तद् (२.१)
आत्तबाणासनम्आत्त (√आ-दा + क्त)–बाणासन (२.१)
आहवोन्मुखंआहव–उन्मुख (२.१)
खम्ख (२.१)
आस्तृणन्तंआस्तृणत् (√आ-स्तृ + शतृ, २.१)
विविधैःविविध (३.३)
शरोत्तमैःशर–उत्तम (३.३)
अवैक्षताक्षंअवैक्षत (√अव-ईक्ष् लङ् प्र.पु. एक.)–अक्ष (२.१)
बहुमानचक्षुषाबहु–मान–चक्षुस् (३.१)
जगामजगाम (√गम् लिट् प्र.पु. एक.)
चिन्तांचिन्ता (२.१)
चच (अव्ययः)
सतद् (१.१)
मारुतात्मजःमारुतात्मज (१.१)

छन्दः

वंशस्थम् [१२: जतजर]

छन्दोविश्लेषणम्

१२३४५६७८९१०१११२
त मात्त बा णासन माह वोन्मु खं
ख मास्तृ ण न्तंविवि धैःश रोत्त मैः
अ वैक्ष ता क्षंबहु मान चक्षु षा
ज गाम चि न्तांचस मारु तात्म जः
जतजर