अन्वयः
तस्य his, ज्येष्ठः पुत्रः eldest son, महाबाहुः strongarmed, प्रियकरः very dear, प्रभुः a lord, महातेजाः highly effulgent one, रामो नाम named Rama, धर्म्यम् righteous, पन्थानम् आस्थितः has entered a path, पितुः father's, निर्देशात् by order, निष्क्रान्तः went in exile, भ्रात्रा by his brother, लक्ष्मणेन with Lakshmana, भार्यया with his wife, सीतया चापि by Sita also, दण्डकावनम् Dandaka forest, प्रविष्टः entered.
Summary
"His eldest son, a highly effulgent one, named Rama who was dear to the king, accepting his father's orders went into exile with brother Lakshmana and wife Sita also accepting a righteous path and entered Dandaka forest.
पदच्छेदः
| लक्ष्मणेन | लक्ष्मण (३.१) |
| सह | सह (अव्ययः) |
| भ्रात्रा | भ्रातृ (३.१) |
| सीतया | सीता (३.१) |
| चापि | च (अव्ययः)–अपि (अव्ययः) |
| भार्यया | भार्या (३.१) |
| रामो | राम (१.१) |
| नाम | नाम (अव्ययः) |
| महातेजा | महत्–तेजस् (१.१) |
| धर्म्यं | धर्म्य (२.१) |
| पन्थानम् | पथिन् (२.१) |
| आश्रितः | आश्रित (√आ-श्रि + क्त, १.१) |
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ |
|---|
| ल | क्ष्म | णे | न | स | ह | भ्रा | त्रा |
| सी | त | या | चा | पि | भा | र्य | या |
| रा | मो | ना | म | म | हा | ते | जा |
| ध | र्म्यं | प | न्था | न | मा | श्रि | तः |