५.५१.३६

स भूत्वा शैलसंकाशः क्षणेन पुनरात्मवान् ।
ह्रस्वतां परमां प्राप्तो बन्धनान्यवशातयत् ॥

अन्वयः

आत्मवान् assumed original form, सः that, शैलसङ्काशः appearing like a mountain, भूत्वा becoming, क्षणेन in a moment, ह्रस्वताम् very small, प्राप्तः became, बन्धनानि all bondage, अवशातयत् casting off.

M N Dutt

After having attained the magnitude of a mountain, that self-controlled diminished himself and cast off his bonds. And having freed himself, the graceful one again became mountain-like.

Summary

From his mountainlike form he assumed his original small figure within a moment casting off the bonds.

पदच्छेदः

तद् (१.१)
भूत्वाभूत्वा (√भू + क्त्वा)
शैलसंकाशःशैल–संकाश (१.१)
क्षणेनक्षण (३.१)
पुनर्पुनर् (अव्ययः)
आत्मवान्आत्मवत् (१.१)
ह्रस्वतांह्रस्वता (२.१)
परमांपरम (२.१)
प्राप्तोप्राप्त (√प्र-आप् + क्त, १.१)
बन्धनान्यवशातयत्बन्धन (२.३)–अवशातयत् (√अव-शातय् लङ् प्र.पु. एक.)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

भू त्वा शै सं का शः
क्ष णेपु रात्म वान्
ह्रस्व तां मां प्रा प्तो
न्ध नान्य शा यत्