५.५९.१६

महीतलात्केचिदुदीर्णवेगा; महाद्रुमाग्राण्यभिसंपतन्ते ।
गायन्तमन्यः प्रहसन्नुपैति; हसन्तमन्यः प्रहसन्नुपैति ॥

M N Dutt

Some rose up with great velocity from the earth to the tops of the huge trees-some sang, other approached them laughing—some wept and others approached them weeping.

पदच्छेदः

महीतलात्मही–तल (५.१)
केचिद्कश्चित् (१.३)
उदीर्णवेगाउदीर्ण (√उत्-ईर् + क्त)–वेग (१.३)
महाद्रुमाग्राण्यभिसंपतन्तेमहत्–द्रुम–अग्र (२.३)–अभिसंपतन्ते (√अभिसम्-पत् लट् प्र.पु. बहु.)
गायन्तम्गायत् (√गा + शतृ, २.१)
अन्यःअन्य (१.१)
प्रहसन्न्प्रहसत् (√प्र-हस् + शतृ, १.१)
उपैतिउपैति (√उप-इ लट् प्र.पु. एक.)
हसन्तम्हसत् (√हस् + शतृ, २.१)
अन्यःअन्य (१.१)
प्रहसन्न्प्रहसत् (√प्र-हस् + शतृ, १.१)
उपैतिउपैति (√उप-इ लट् प्र.पु. एक.)

छन्दः

उपजातिः [११]

छन्दोविश्लेषणम्

१२३४५६७८९१०११
म हीत ला त्केचिदु दीर्ण वे गा
म हाद्रु मा ग्राण्यभि संप त न्ते
गा यन्त म न्यःप्रह सन्नु पैति
ह सन्त म न्यःप्रह सन्नु पैति