अन्वयः

तैः they, वानरैः vanaras, कथञ्चित् with great difficulty, विमुक्तः escaped, सः he, Dadhimukha, वानरर्षभः bull among monkeys, एकान्तम् secluded, आश्रित्य reached, समुपागतान् returned, स्वान् them, भृत्यान् servants, उवाच said.

M N Dutt

And thereupon releasing himself from them by some device that leading monkey, proceeded to a nook, and addressed his attendants, saying.

Summary

Escaping from the vanaras with great difficulty, Dadhimukha, a bull among monkeys, repaired to a secluded place and said to his servants:

पदच्छेदः

स	तद् (१.१)
कथंचिद्	कथंचिद् (अव्ययः)
विमुक्तस्तैर्	विमुक्त (√वि-मुच् + क्त, १.१)–तद् (३.३)
वानरैर्	वानर (३.३)
वानरर्षभः	वानर–ऋषभ (१.१)
उवाचैकान्तम्	उवाच (√वच् लिट् प्र.पु. एक.)–एकान्त (२.१)
आगम्य	आगम्य (√आ-गम् + ल्यप्)
भृत्यांस्तान्	भृत्य (२.३)–तद् (२.३)
समुपागतान्	समुपागत (√समुपा-गम् + क्त, २.३)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८
स	क	थं	चि	द्वि	मु	क्त	स्तै
र्वा	न	रै	र्वा	न	र	र्ष	भः
उ	वा	चै	का	न्त	मा	ग	म्य
भृ	त्यां	स्ता	न्स	मु	पा	ग	तान्