५.९.४४

तामपश्यन्कपिस्तत्र पश्यंश्चान्या वरस्त्रियः ।
अपक्रम्य तदा वीरः प्रध्यातुमुपचक्रमे ॥

अन्वयः

वीरः hero, कपिः vanara, तत्र there, ताम् her, अपश्यन् not able to see, अन्याः others, परस्त्रियः the wives of others, पश्यञ्श्च and while seeing, तदा then, अपक्रम्य having moved aside, प्रध्यातुम् to contemplate, उपचक्रमे started.

M N Dutt

And not seeing her, that hero, having beheld other magnificent dames, coming out of that place, set about searching for Sītā (afresh).

Summary

Heroic Hanuman, unable to find Sita among the women, moved aside and started thinking.

पदच्छेदः

ताम्तद् (२.१)
अपश्यन्अपश्यत् (१.१)
कपिस्तत्रकपि (१.१)–तत्र (अव्ययः)
पश्यंश्चान्यापश्यत् (√दृश् + शतृ, १.१)–च (अव्ययः)–अन्य (२.३)
वरस्त्रियःवर–स्त्री (२.३)
अपक्रम्यअपक्रम्य (√अप-क्रम् + ल्यप्)
तदातदा (अव्ययः)
वीरःवीर (१.१)
प्रध्यातुम्प्रध्यातुम् (√प्र-ध्या + तुमुन्)
उपचक्रमेउपचक्रमे (√उप-क्रम् लिट् प्र.पु. एक.)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

ता श्यन्क पि स्तत्र
श्यं श्चा न्यास्त्रि यः
क्रम्य दा वी रः
प्र ध्यातुमुक्र मे