६.१०३.२५

ततः प्रियार्हश्वरणा तदप्रियं; प्रियादुपश्रुत्य चिरस्य मैथिली ।
मुमोच बाष्पं सुभृशं प्रवेपिता; गजेन्द्रहस्ताभिहतेव वल्लरी ॥

M N Dutt

Thereupon hearing those unpleasant words from her beloved (husband) Sītā, always sensitive and who had never heard such unpleasant words, trembling like a creeper torn by the trunk of an elephant, began to weep shedding tears profusely.

पदच्छेदः

ततःततस् (अव्ययः)
प्रियार्हश्रवणाप्रिय–अर्ह–श्रवण (१.१)
तद्तद् (२.१)
अप्रियंअप्रिय (२.१)
प्रियाद्प्रिय (५.१)
उपश्रुत्यउपश्रुत्य (√उप-श्रु + ल्यप्)
चिरस्यचिरस्य (अव्ययः)
मैथिलीमैथिली (१.१)
मुमोचमुमोच (√मुच् लिट् प्र.पु. एक.)
बाष्पंबाष्प (२.१)
सुभृशंसु (अव्ययः)–भृश (२.१)
प्रवेपिताप्रवेपित (√प्र-वेपय् + क्त, १.१)
गजेन्द्रहस्ताभिहतेवगज–इन्द्र–हस्त–अभिहत (√अभि-हन् + क्त, १.१)–इव (अव्ययः)
वल्लरीवल्लरी (१.१)

छन्दः

वंशस्थम् [१२: जतजर]

छन्दोविश्लेषणम्

१२३४५६७८९१०१११२
त तःप्रि या र्हश्वर णात दप्रि यं
प्रि यादु प श्रुत्यचि रस्य मैथि ली
मु मोच बा ष्पंसुभृ शंप्र वेपि ता
ग जेन्द्र ह स्ताभिह तेव वल्ल री
जतजर