६.११६.३६

सख्यं च रामः सुग्रीवे प्रभावं चानिलात्मजे ।
वानराणां च तत्कर्म व्याचचक्षेऽथ मन्त्रिणाम् ।
श्रुत्वा च विस्मयं जग्मुरयोध्यापुरवासिनः ॥

अन्वयः

अथ and then, रामः Rama, सुग्रीवे Sugriva, सख्यं च friendship, अनिलात्मजे of the son of wind god, प्रभावं च distinct performance, वानराणाम् Vanaras, तत् that, कर्म च actions, मन्त्रिणाम् to ministers, आचचक्षे narrated

M N Dutt

Thereupon before the ministers Rāma began to describe the friendship of Sugrīva, the prowess of the Wind-gods son and the works accomplished by the monkeys.

Summary

Rama narrated about his friendship with Sugriva and the distinct performance of Hanuman and Vanaras to the ministers.

पदच्छेदः

सख्यंसख्य (२.१)
(अव्ययः)
रामःराम (१.१)
सुग्रीवेसुग्रीव (७.१)
प्रभावंप्रभाव (२.१)
चानिलात्मजे (अव्ययः)–अनिलात्मज (७.१)
वानराणांवानर (६.३)
(अव्ययः)
तत्तद् (२.१)
कर्मकर्मन् (२.१)
व्याचचक्षेव्याचचक्षे (√व्या-चक्ष् लिट् प्र.पु. एक.)
ऽथअथ (अव्ययः)
मन्त्रिणाम्मन्त्रिन् (६.३)
श्रुत्वाश्रुत्वा (√श्रु + क्त्वा)
(अव्ययः)
विस्मयंविस्मय (२.१)
जग्मुर्जग्मुः (√गम् लिट् प्र.पु. बहु.)
अयोध्यापुरवासिनःअयोध्या–पुर–वासिन् (१.३)

छन्दः

उपजातिः [११]

छन्दोविश्लेषणम्

१०१११२
ख्यं रा मः सु ग्री वेप्र भा वं चा
नि लात्म जे वा रा णां त्कर्म
व्या क्षेऽथन्त्रि णाम् श्रु त्वावि
स्म यंग्मु यो ध्यापु वासि नः