६.३१.४२

आवृतः स गिरिः सर्वैस्तैः समन्तात्प्लवंगमैः ।
अयुतानां सहस्रं च पुरीं तामभ्यवर्तत ॥

अन्वयः

सःगिरिः that mountain, समन्तात् all over, तैः those, प्लवङ्गमैः monkeys, आवृतः surrounded, अयुतानाम् boundary, सहस्रम् all over, ताम् them, पुरीम् city, अभ्यवर्तत to collect information.

M N Dutt

That mount was covered with monkeys by all sides and a thousand ayutas were going round the city.

Summary

All over the mountain the monkeys surrounded the boundary wall of Lanka city to collect information.

पदच्छेदः

आवृतःआवृत (√आ-वृ + क्त, १.१)
तद् (१.१)
गिरिःगिरि (१.१)
सर्वैस्तैःसर्व (३.३)–तद् (३.३)
समन्तात्समन्तात् (अव्ययः)
प्लवंगमैःप्लवंगम (३.३)
अयुतानांअयुत (६.३)
सहस्रंसहस्र (१.१)
(अव्ययः)
पुरींपुरी (२.१)
ताम्तद् (२.१)
अभ्यवर्ततअभ्यवर्तत (√अभि-वृत् लङ् प्र.पु. एक.)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

वृ तःगि रिः र्वै
स्तैः न्तात्प्ल वं मैः
यु ता नां स्रं
पु रीं ताभ्यर्त