६.४०.११

सुग्रीवेणैवमुक्तस्तु जाम्बवानृक्षपार्थिवः ।
वानरान्सान्त्वयामास संनिवर्त्य प्रहावतः ॥

अन्वयः

सुग्रीवेण Sugriva, एवम् in that way, उक्तः having said, ऋक्षपार्थिवः king of Bears, जाम्बवान् Jambavan, प्रधानतः chief, वानरान् of Vanaras, निरुध्य restored, सान्त्वयामास confidence.

M N Dutt

Thus directed, Jõmbavān-king of bearsrestraining those that were flying, composed the monkeys.

Summary

Sugriva having spoken in that way, the king of Bears, Jambavan restored the confidence of Vanaras.

पदच्छेदः

सुग्रीवेणैवम्सुग्रीव (३.१)–एवम् (अव्ययः)
उक्तस्तुउक्त (√वच् + क्त, १.१)–तु (अव्ययः)
जाम्बवान्जाम्बवन्त् (१.१)
ऋक्षपार्थिवःऋक्ष–पार्थिव (१.१)
वानरान्वानर (२.३)
सान्त्वयामाससान्त्वयामास (√सान्त्वय् प्र.पु. एक.)
संनिवर्त्यसंनिवर्त्य (√संनि-वर्तय् + ल्यप्)
प्रधावतःप्रधावत् (√प्र-धाव् + शतृ, २.३)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

सु ग्री वे णै मु क्तस्तु
जाम्ब वा नृक्ष पार्थि वः
वा रा न्सान्त्व या मा
संनि र्त्यप्र हा तः