६.४१.९

तौ च मुक्तौ सुघोरेण शरबन्धेन राघवौ ।
समुत्थितौ महाभागौ विषेदुः प्रेक्ष्य राक्षसाः ॥

अन्वयः

तथा as, उक्ताः having said, ते his, नसम्भ्रान्ताः bewildered, प्राकारम् the boundary wall, अधिरुह्य scaling, महात्मना great, सुग्रीवेण to Sugriva, पालिताम् protected by, सेनाम् army, सुघोरेण at a distance, शरबन्धेन bound by arrows, मुक्तौ relieved, समुत्थितौ happy, महाभागौ prosperous, तौराघवौ them, the Raghavas, ददृशुः beheld, प्रेक्षराक्षसाः Rakshasas saw, विषेदुः worried.

Summary

Ravana having said so, the bewildered Rakshasas scaling the boundary wall beheld the army protected by great Sugriva and the prosperous Raghavas relieved from arrows and happy, he became worried.

पदच्छेदः

तौतद् (२.२)
चच (अव्ययः)
मुक्तौमुक्त (√मुच् + क्त, २.२)
सुघोरेणसु (अव्ययः)–घोर (३.१)
शरबन्धेनशर–बन्ध (३.१)
राघवौराघव (२.२)
समुत्थितौसमुत्थित (√समुत्-स्था + क्त, २.२)
महाभागौमहाभाग (२.२)
विषेदुःविषेदुः (√वि-सद् लिट् प्र.पु. बहु.)
प्रेक्ष्यप्रेक्ष्य (√प्र-ईक्ष् + ल्यप्)
राक्षसाःराक्षस (१.३)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

१२३४५६७८
तौच मु क्तौसु घो रेण
शर ब न्धेन राघ वौ
स मुत्थि तौम हा भा गौ
वि षे दुः प्रेक्ष्य राक्ष साः