अन्वयः

मारुतिः Hanuman, धूम्राक्षेण at Dhumraksha, अर्धितम् perturbed, व्यथितम् harassed, सैन्यम् army, प्रेक्ष्य beholding, सङ्क्रुद्धः very angry, विपुलाम् huge, शिलाम् rock, प्रगृह्य grabbing, अभ्यवर्तत turned towards.

M N Dutt

Seeing the forces hard beset by Dhūmrākşa and distressed thereat, the Windgod's offspring, waxing enraged, seizing a huge crag, approached (the Rākşasa).

Summary

Beholding the perturbed army, Hanuman seized a huge rock and turned towards Dhumraksha.

पदच्छेदः

धूम्राक्षेणार्दितं	धूम्राक्ष (३.१)–अर्दित (√अर्दय् + क्त, २.१)
सैन्यं	सैन्य (२.१)
व्यथितं	व्यथित (√व्यथ् + क्त, २.१)
दृश्य	दृश्य (√दृश् + क्त्वा)
मारुतिः	मारुति (१.१)
अभ्यवर्तत	अभ्यवर्तत (√अभि-वृत् लङ् प्र.पु. एक.)
संक्रुद्धः	संक्रुद्ध (√सम्-क्रुध् + क्त, १.१)
प्रगृह्य	प्रगृह्य (√प्र-ग्रह् + ल्यप्)
विपुलां	विपुल (२.१)
शिलाम्	शिला (२.१)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८
धू	म्रा	क्षे	णा	र्दि	तं	सै	न्यं
व्य	थि	तं	दृ	श्य	मा	रु	तिः
अ	भ्य	व	र्त	त	सं	क्रु	द्धः
प्र	गृ	ह्य	वि	पु	लां	शि	लाम्