६.४७.२५

असौ किरीटी चलकुण्डलास्यो; नागेन्द्रविन्ध्योपमभीमकायः ।
महेन्द्रवैवस्वतदर्पहन्ता; रक्षोऽधिपः सूर्य इवावभाति ॥

अन्वयः

किरीटी decked with crown, चलकुण्डलास्यः countenance with hanging earrings, नगेन्द्रविन्ध्योपमभीमकायः of terrible form like Himalayas and Vindhya, महेन्द्रवैवस्वतदर्पहन्ता who has humbled the pride of Mahendra and Yama, रक्षोधिपः king of Rakshasas, सूर्यःइव like Sun, अवभाति shining.

Summary

"There is the king of Rakshasas shining like Sun, whose countenance shines with hanging earrings, of terrible form like the Himalayas and Vindhya, who has humbled the pride of Mahendra and Yama."

पदच्छेदः

असौअदस् (१.१)
किरीटीकिरीटिन् (१.१)
चलकुण्डलास्योचल–कुण्डल–आस्य (१.१)
नागेन्द्रविन्ध्योपमभीमकायःनाग–इन्द्र–विन्ध्य–उपम–भीम–काय (१.१)
महेन्द्रवैवस्वतदर्पहन्तामहत्–इन्द्र–वैवस्वत–दर्प–हन्तृ (१.१)
रक्षोऽधिपःरक्षस्–अधिप (१.१)
सूर्यसूर्य (१.१)
इवावभातिइव (अव्ययः)–अवभाति (√अव-भा लट् प्र.पु. एक.)

छन्दः

उपजातिः [११]

छन्दोविश्लेषणम्

१२३४५६७८९१०११
अ सौकि री टीचल कुण्ड ला स्यो
ना गेन्द्र वि न्ध्योपम भीम का यः
म हेन्द्र वै वस्वत दर्प ह न्ता
र क्षोऽधि पः सूर्यइ वाव भाति