६.४७.४०

ततो गवाक्षो गवयः सुदंष्ट्र;स्तथर्षभो ज्योतिमुखो नलश्च ।
शैलान्समुद्यम्य विवृद्धकायाः; प्रदुद्रुवुस्तं प्रति राक्षसेन्द्रम् ॥

अन्वयः

ततः thereafter, गवाक्षः Gavaksha, गवयः Gavaya, सुदंष्ट्र Sudamshtra, अथ and, ऋषभः Rshaba, ज्योतिमुखः Jyothimukha, नलश्च Nala, शैलान् rock, समुत्पाट्य taking mountains, विवृद्धकायाः raising their body size, तम् they, राक्षसेन्द्रंप्रति over the king of Rakshasas, प्रदुद्रुवुः rushed.

M N Dutt

Then Gavaksa and Gavaya, Susena, Rsabha, Jyotimukha and Nala, uprooting crags and magnifying their bodies, rushed against the lord of Raksasas.

Summary

Thereafter Gavaksha, Gavaya, Sudamshtra, Rshaba, Jyothimukha and Nala increasing their body size rushed towards the king of Rakshasas.

पदच्छेदः

ततोततस् (अव्ययः)
गवाक्षोगवाक्ष (१.१)
गवयःगवय (१.१)
सुदंष्ट्रस्सुदंष्ट्र (१.१)
तथर्षभोतथा (अव्ययः)–ऋषभ (१.१)
ज्योतिमुखोज्योतिर्मुख (१.१)
नलश्चनल (१.१)–च (अव्ययः)
शैलान्शैल (२.३)
समुद्यम्यसमुद्यम्य (√समुत्-यम् + ल्यप्)
विवृद्धकायाःविवृद्ध (√वि-वृध् + क्त)–काय (१.३)
प्रदुद्रुवुस्तंप्रदुद्रुवुः (√प्र-द्रु लिट् प्र.पु. बहु.)–तद् (२.१)
प्रतिप्रति (अव्ययः)
राक्षसेन्द्रम्राक्षस–इन्द्र (२.१)

छन्दः

उपजातिः [११]

छन्दोविश्लेषणम्

१०११
तो वा क्षो यःसु दंष्ट्र
स्तर्ष भो ज्योतिमु खोश्च
शै लान्स मु द्यम्यवि वृद्ध का याः
प्र दुद्रु वु स्तंप्रति राक्ष से न्द्रम्