६.४७.९९

स लक्ष्मणो रावणसायकार्त;श्चचाल चापं शिथिलं प्रगृह्य ।
पुनश्च संज्ञां प्रतिलभ्य कृच्छ्रा;च्चिच्छेद चापं त्रिदशेन्द्रशत्रोः ॥

अन्वयः

सःलक्ष्मणः that Lakshmana, रावणसायकार्तः hurt by Ravana's dart, चापम् bow, शिथिलम् feebly, प्रगृह्य seizing, चचाल shaken, पुनःच and again, कृच्छ्रात् with great difficulty, संज्ञाम् regaining consciousness, प्रतिलभ्य back in return, त्रिदशेन्द्रशत्रोः enemy of Indra, चापम् dart, चिच्छेद tore to pieces

M N Dutt

Laksmana, tortured with Ravan's arrow, shook, loosely holding his bow; and then recovering his consciousness after undergoing extreme agony he severed the bow of the foe of the foremost of celestials.

Summary

Lakshmana hurt by Ravana's dart, shaken up, seizing the bow feebly with great difficulty regaining consciousness tore the bow of the enemy of Indra into pieces in return.

पदच्छेदः

सतद् (१.१)
लक्ष्मणोलक्ष्मण (१.१)
रावणसायकार्तश्रावण–सायक–आर्त (१.१)
चचालचचाल (√चल् लिट् प्र.पु. एक.)
चापंचाप (२.१)
शिथिलंशिथिल (२.१)
प्रगृह्यप्रगृह्य (√प्र-ग्रह् + ल्यप्)
पुनश्चपुनर् (अव्ययः)–च (अव्ययः)
संज्ञांसंज्ञा (२.१)
प्रतिलभ्यप्रतिलभ्य (√प्रति-लभ् + ल्यप्)
कृच्छ्राच्चिछेदकृच्छ्र (५.१)–चिछेद (√छिद् लिट् प्र.पु. एक.)
चापंचाप (२.१)
त्रिदशेन्द्रशत्रोःत्रिदश–इन्द्र–शत्रु (६.१)

छन्दः

उपजातिः [११]

छन्दोविश्लेषणम्

१२३४५६७८९१०११
स लक्ष्म णो रावण साय कार्त
श्च चाल चा पंशिथि लंप्र गृह्य
पु नश्च सं ज्ञांप्रति लभ्य कृ च्छ्रा
च्चि च्छेद चा पंत्रिद शेन्द्र श त्रोः