६.५३.२७

शङ्खदुन्दुभिनिर्घोषैः सैन्यैश्चापि वरायुधैः ।
तं गजैश्च तुरंगैश्च स्यन्दनैश्चाम्बुदस्वनैः ।
अनुजग्मुर्महात्मानं रथिनो रथिनां वरम् ॥

अन्वयः

महात्मानं many great warriors, रथिनः seated on chariot, रथिनाम् chariot, वरम् best of, तम् that, शङ्खदुन्दुभिनिर्घोषैः with the noise of conches and drums, वरायुधैः best of weapons, सैन्यैः च army too, गजैश्च elephants also, तुरङ्गैश्च horses, अम्बुदस्वनैः thunder like, स्यन्दनैश्च war chariots also, अनुजग्मुः started to proceed.

M N Dutt

And high-souled mighty warriors followed that foremost of heroes with elephant and steeds and chariots sending out rattle resembling the rumbling of thunder.

Summary

Many great warriors seated on the best of chariots, with best of weapons amidst noise of conchs and drums, elephants, horses also and thunder like chariot warriors, started to proceed.

पदच्छेदः

शङ्खदुन्दुभिनिर्घोषैःशङ्ख–दुन्दुभि–निर्घोष (३.३)
सैन्यैश्चापिसैन्य (३.३)–च (अव्ययः)–अपि (अव्ययः)
वरायुधैःवर–आयुध (३.३)
तंतद् (२.१)
गजैश्चगज (३.३)–च (अव्ययः)
तुरंगैश्चतुरंग (३.३)–च (अव्ययः)
स्यन्दनैश्चाम्बुदस्वनैःस्यन्दन (३.३)–च (अव्ययः)–अम्बुद–स्वन (३.३)
अनुजग्मुर्अनुजग्मुः (√अनु-गम् लिट् प्र.पु. बहु.)
महात्मानंमहात्मन् (२.१)
रथिनोरथिन् (१.३)
रथिनांरथिन् (६.३)
वरम्वर (२.१)

छन्दः

उपजातिः [११]

छन्दोविश्लेषणम्

१२३४५६७८९१०१११२
शङ्ख दुन्दुभि नि र्घो षैः सै न्यै श्चापि
व रायु धैः तंग जैश्चतु रं गैश्च
स्यन्द नै श्चाम्बु दस्व नैःअनु जग्मु
र्म हा त्मा नंरथि नोरथि नांव रम्