६.५५.१०२

प्रहस्य विकृतं भीमं स मेघस्वनितोपमम् ।
कुम्भकर्णो महातेजा राघवं वाक्यमब्रवीत् ॥

अन्वयः

महातेजाः highly energetic, सःकुम्भकर्णः that Kumbhakarna, सर्वेषाम् all over, वनौकसाम् forest rangers, हृदयानि hearts, दारयन्निव breaking, विकृतम् hideous manner, भीमम् terrific, मेघस्न्तितोपमम् like the rumbling sound of clouds, प्रहस्य laughing, राघवम् Raghava, वाक्यम् words, अब्रवीत् spoke.

Summary

Highly energetic Kumbhakarna laughing in hideous ways making sounds like rumblings of clouds breaking the hearts of forest rangers spoke these words.

पदच्छेदः

प्रहस्यप्रहस्य (√प्र-हस् + ल्यप्)
विकृतंविकृत (√वि-कृ + क्त, २.१)
भीमंभीम (२.१)
तद् (१.१)
मेघस्वनितोपमम्मेघ–स्वनित–उपम (२.१)
कुम्भकर्णोकुम्भकर्ण (१.१)
महातेजामहत्–तेजस् (१.१)
राघवंराघव (२.१)
वाक्यम्वाक्य (२.१)
अब्रवीत्अब्रवीत् (√ब्रू लङ् प्र.पु. एक.)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

प्रस्यविकृ तं भी मं
मेस्वनि तो मम्
कुम्भ र्णो हा ते जा
रा वं वाक्यब्र वीत्