६.५५.७७

अतिक्रम्य च सौमित्रिं कुम्भकर्णो महाबलः ।
राममेवाभिदुद्राव दारयन्निव मेदिनीम् ॥

अन्वयः

निशाचरः night ranger, महाबलः of mighty strength, सःकुम्भकर्णः he, Kumbhakarna, इति thus, श्रुत्वा hearing, लक्ष्मणम् Lakshmana, अनादृत्य disregarding, सौमित्रिम् Lakshmana, अतिक्रम्य च overlooking, मेदिनम् earth, कम्पयन्निव to shake, राममेव Rama alone, अभिदुद्राव rushed towards.

M N Dutt

Hearing this, that night-ranger Kumbhakarna, possessed of immense might, disregarding Laks maņa and passing beyond Sumitrā's son, rushed against Rāma, making the earth tremble.

Summary

Kumbhakarna of mighty strength, the night ranger hearing Lakshmana, rather disregarding his words, overlooking him went alone towards Rama as if shaking the earth.

पदच्छेदः

अतिक्रम्यअतिक्रम्य (√अति-क्रम् + ल्यप्)
(अव्ययः)
सौमित्रिंसौमित्रि (२.१)
कुम्भकर्णोकुम्भकर्ण (१.१)
महाबलःमहत्–बल (१.१)
रामम्राम (२.१)
एवाभिदुद्रावएव (अव्ययः)–अभिदुद्राव (√अभि-द्रु लिट् प्र.पु. एक.)
दारयन्न्दारयत् (√दारय् + शतृ, १.१)
इवइव (अव्ययः)
मेदिनीम्मेदिनी (२.१)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

ति क्रम्य सौ मि त्रिं
कुम्भ र्णो हा लः
रा मे वाभि दु द्रा
दान्नि मेदि नीम्