६.७२.३०

महता हरिसैन्येन सवेगमभिसंवृतः ।
ऋक्षराजबलं चैव ददर्श पथि विष्ठितम् ॥

अन्वयः

महता huge, हरिसैन्येन vanara army, सवेगम् at speed, अभिसंवृतः surrounded, पथइ on the way, विष्ठितम् standing, ऋक्षराजबलंचैव Jambavan also, ददर्श saw

M N Dutt

And strongly encompassed by that mighty monkey-host, (Laksmana) saw the forces of the bear-king stationed on the way.

Summary

Lakshmana also saw Jambavan standing on the way, with a huge Vanara army surrounded while going speedily.

पदच्छेदः

महतामहत् (३.१)
हरिसैन्येनहरि–सैन्य (३.१)
सवेगम् (अव्ययः)–वेग (२.१)
अभिसंवृतःअभिसंवृत (√अभिसम्-वृ + क्त, १.१)
ऋक्षराजबलंऋक्ष–राजन्–बल (२.१)
चैव (अव्ययः)–एव (अव्ययः)
ददर्शददर्श (√दृश् लिट् प्र.पु. एक.)
पथिपथिन् (७.१)
विष्ठितम्विष्ठित (√वि-स्था + क्त, २.१)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

तारि सै न्ये
वेभि संवृ तः
क्ष रा लं चै
र्शथि विष्ठि तम्