अन्वयः

इति thus, परुषम् harsh, ब्रुवाणम् spoken, सङ्कृद्ध: enraged, रावणात्मजम् Ravana's son, अत्यर्थं meaningful, लक्ष्मणः Lakshmana, हेतुमत् with reason, वाक्यम् words, प्रत्युवाच ह replied

M N Dutt

As Ravana's son was speaking thus harshly, Lakşmaņa conversant with the import of words, replied in a reasonable speech, saying.

Summary

When Indrajith was speaking harshly, enraged Lakshmana replied in a meaningful way with reason.

पदच्छेदः

इति	इति (अव्ययः)
ब्रुवाणं	ब्रुवाण (√ब्रू + शानच्, २.१)
संरब्धं	संरब्ध (√सम्-रभ् + क्त, २.१)
परुषं	परुष (२.१)
रावणात्मजम्	रावण–आत्मज (२.१)
हेतुमद्वाक्यम्	हेतुमत् (२.१)–वाक्य (२.१)
अत्यर्थं	अत्यर्थम् (अव्ययः)
लक्ष्मणः	लक्ष्मण (१.१)
प्रत्युवाच	प्रत्युवाच (√प्रति-वच् लिट् प्र.पु. एक.)
ह	ह (अव्ययः)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८
इ	ति	ब्रु	वा	णं	सं	र	ब्धं
प	रु	षं	रा	व	णा	त्म	जम्
हे	तु	म	द्वा	क्य	म	त्य	र्थं
ल	क्ष्म	णः	प्र	त्यु	वा	च	ह