६.७९.११

सशल्योऽयं महाप्राज्ञः सौमित्रिर्मित्रवत्सलः ।
यथा भवति सुस्वस्थस्तथा त्वं समुपाचर ।
विशल्यः क्रियतां क्षिप्रं सौमित्रिः सविभीषणः ॥

अन्वयः

महाप्राज्ञः very wise, मित्रवत्सलः loved by friends, सशल्यः those arrows, अयंसौमित्रिः this Saumithri, सुस्वस्थः paining, यथा like this, भवति you may, तथा that way, त्वम् you, समुपाचर treat him

M N Dutt

Do you so act that this highly wise son of Sumitrā, devoted to his friends, may be healed and be eased.

Summary

"O very wise Sushena! Treat Saumithri in such a way that this Lakshmana, loved by friends pained by the arrows pierced, will be relieved."

पदच्छेदः

सशल्योस (अव्ययः)–शल्य (१.१)
ऽयंइदम् (१.१)
महाप्राज्ञःमहत्–प्राज्ञ (१.१)
सौमित्रिर्सौमित्रि (१.१)
मित्रवत्सलःमित्र–वत्सल (१.१)
यथायथा (अव्ययः)
भवतिभवति (√भू लट् प्र.पु. एक.)
सुस्वस्थस्तथासु (अव्ययः)–स्वस्थ (१.१)–तथा (अव्ययः)
त्वंत्वद् (१.१)
समुपाचरसमुपाचर (√समुपा-चर् लोट् म.पु. )
विशल्यःविशल्य (१.१)
क्रियतांक्रियताम् (√कृ प्र.पु. एक.)
क्षिप्रंक्षिप्रम् (अव्ययः)
सौमित्रिःसौमित्रि (१.१)
सविभीषणःस (अव्ययः)–विभीषण (१.१)

छन्दः

उपजातिः [११]

छन्दोविश्लेषणम्

१२३४५६७८९१०१११२
स श ल्यो ऽयंम हा प्रा ज्ञः सौ मि त्रिर्मि
त्र वत्स लःय थाभवति सु स्वस्थ
स्त था त्वंसमु पाचरवि श ल्यःक्रि
य तां क्षि प्रं सौ मि त्रिःसवि भीष णः