अन्वयः

अद्य today, एकेन alone, इन्द्रजिता Indrajith, हीना without, सकानना forest, कृत्स्ना dark, पृथिवी earth, मे me, शून्येव desolate, प्रतिभाति lustreless, त्रयः three, लोकाः worlds

M N Dutt

This triple world and this entire earth with her woods, reft of one—Indrajit—appear to me as vacant.

Summary

Today without Indrajith alone the three worlds (earth, heaven, and underworld) including forests are desolate, dark, and lustreless to me.

पदच्छेदः

अद्य	अद्य (अव्ययः)
लोकास्त्रयः	लोक (१.३)–त्रि (१.३)
कृत्स्नाः	कृत्स्न (१.३)
पृथिवी	पृथिवी (१.१)
च	च (अव्ययः)
सकानना	स (अव्ययः)–कानन (१.१)
एकेनेन्द्रजिता	एक (३.१)–इन्द्रजित् (३.१)
हीना	हीन (√हा + क्त, १.१)
शून्येव	शून्य (१.१)–इव (अव्ययः)
प्रतिभाति	प्रतिभाति (√प्रति-भा लट् प्र.पु. एक.)
मे	मद् (६.१)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८
अ	द्य	लो	का	स्त्र	यः	कृ	त्स्नाः
पृ	थि	वी	च	स	का	न	ना
ए	के	ने	न्द्र	जि	ता	ही	ना
शू	ण्ये	व	प्र	ति	भा	ति	मे