६.८०.३८

वार्यमाणः सुसंक्रुद्धः सुहृद्भिर्हितबुद्धिभिः ।
अभ्यधावत संक्रुद्धः खे ग्रहो रोहिणीमिव ॥

अन्वयः

सुसङ्क्रुद्धः highly enraged, हितबुद्धिभिः his wellwishers, सुहृद्भिः friends, वार्यमाणः obstructing, सङ्क्रुद्धः angry Mars, ग्रहःplanet, खे in sky, रोहिणीमिव like Rohini, अभ्यधावत darted

M N Dutt

And dissuaded by his friends endowed with good intelligence, he wrought up with high wrath, darted (against Sītā), even as an enraged planet' rush against Rohinr in the firmament. १. Kuja etc. २. Hesperus.

Summary

Highly enraged Ravana, darted just as planet Mars rushed to Rohini in the sky, even while his wellwishers were obstructing.

पदच्छेदः

वार्यमाणःवार्यमाण (√वारय् + शानच्, १.१)
सुसंक्रुद्धःसु (अव्ययः)–संक्रुद्ध (√सम्-क्रुध् + क्त, १.१)
सुहृद्भिर्सुहृद् (३.३)
हितबुद्धिभिःहित–बुद्धि (३.३)
अभ्यधावतअभ्यधावत (√अभि-धाव् लङ् प्र.पु. एक.)
संक्रुद्धःसंक्रुद्ध (√सम्-क्रुध् + क्त, १.१)
खे (७.१)
ग्रहोग्रह (१.१)
रोहिणीम्रोहिणी (२.१)
इवइव (अव्ययः)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

वार्य मा णःसु सं क्रु द्धः
सु हृ द्भिर्हि बुद्धि भिः
भ्य धा सं क्रु द्धः
खेग्र हो रोहि णीमि