अन्वयः

बलीयसा exceedingly mighty, रावणेन by Ravana, शक्त्या by the javelin, विनिहतम् struck, समरे in fight, शूरम् heroic, रूधिरौघपरिप्लुतम् soaked in blood, लक्ष्मणम् Lakshmana, दृष्टवा seeing, सःhe, दुरात्मनःevil minded, रावणस्य Ravana's, तुमुलम् intense, युद्धम् fight, दत्त्वा given, बाणौघान् arrows, विसृजन्नेव even discharging, सुषेणम् Sushena, इदम् this, अब्रवीत् spoke

M N Dutt

Seeing the heroic Lakşmaņa brought down by the dart discharged by the powerful Rāvana and lying drenched in blood, he (Rama) after having fought furiously with the wicked-minded Ravana-and having showered vollies of shafts, addressed Susena, saying.

Summary

Seeing Lakshmana struck by exceedingly mighty, evil minded Ravana's javelin and soaked in blood Rama giving intense fight by discharging arrows also spoke as follows to Sushena.

पदच्छेदः

स	तद् (१.१)
दत्त्वा	दत्त्वा (√दा + क्त्वा)
तुमुलं	तुमुल (२.१)
युद्धं	युद्ध (२.१)
रावणस्य	रावण (६.१)
दुरात्मनः	दुरात्मन् (६.१)
विसृजन्	विसृजत् (√वि-सृज् + शतृ, १.१)
एव	एव (अव्ययः)
बाणौघान्	बाण–ओघ (२.३)
सुषेणं	सुषेण (२.१)
वाक्यम्	वाक्य (२.१)
अब्रवीत्	अब्रवीत् (√ब्रू लङ् प्र.पु. एक.)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८
स	द	त्त्वा	तु	मु	लं	यु	द्धं
रा	व	ण	स्य	दु	रा	त्म	नः
वि	सृ	ज	न्ने	व	बा	णौ	घा
न्सु	षे	णं	वा	क्य	म	ब्र	वीत्