अन्वयः

रावणवीर्येण prowess of Ravana, भुवि earth, पतितः fallen, एषः like that, वीरः hero, लक्ष्मणः Lakshmana, शोकम् sorrow, उदीरयन् writhing, सर्पवत् like snake, भूमौ on the ground, चेष्टते rolling

M N Dutt

This heroic Lakşmaņa brought down to the earth by the prowess of Rāvana, Leith like a serpent, enhancing my sorrow.

Summary

'Heroic Lakshmana struck by Ravana, fell on the ground and writhing like a snake and rolling made me sad'.

पदच्छेदः

एष	एतद् (१.१)
रावणवेगेन	रावण–वेग (३.१)
लक्ष्मणः	लक्ष्मण (१.१)
पतितः	पतित (√पत् + क्त, १.१)
क्षितौ	क्षिति (७.१)
सर्पवद्	सर्प–वत् (अव्ययः)
वेष्टते	वेष्टते (√वेष्ट् लट् प्र.पु. एक.)
वीरो	वीर (१.१)
मम	मद् (६.१)
शोकम्	शोक (२.१)
उदीरयन्	उदीरयत् (√उत्-ईरय् + शतृ, १.१)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८
ए	ष	रा	व	ण	वे	गे	न
ल	क्ष्म	णः	प	ति	तः	क्षि	तौ
स	र्प	व	द्वे	ष्ट	ते	वी	रो
म	म	शो	क	मु	दी	र	यन्