६.९२.२७

हरीणां चाश्मनिकरैः शरवर्षैश्च राघवात् ।
हन्यमानो दशग्रीवो विघूर्णहृदयोऽभवत् ॥

अन्वयः

हरीणाम् Vanaras, अश्मनिकरैः stones from their hands, राघवात् at Raghava, शरवर्षाच्च rain of shafts, हन्यमानः pained, दशग्रीवः ten headed, विघूर्णहृदयः bewildered, अभवत् became

M N Dutt

Assailed with stones by the monkeys and showers of shafts by Rāghava, the Ten-necked one felt his heart undergoing a revolution.* *Vighurnahrdayah : had his heart paralysed, according to the commentator. I prefer the sense given as more graphic.

Summary

By the stones thrown by the Vanaras and rain of shafts from Raghava, the ten headed Ravana was pained and was bewildered.

पदच्छेदः

हरीणांहरि (६.३)
चाश्मनिकरैः (अव्ययः)–अश्मन्–निकर (३.३)
शरवर्षैश्चशर–वर्ष (३.३)–च (अव्ययः)
राघवात्राघव (५.१)
हन्यमानोहन्यमान (√हन् + शानच्, १.१)
दशग्रीवोदशग्रीव (१.१)
विघूर्णहृदयोविघूर्ण (√वि-घूर्ण् + क्त)–हृदय (१.१)
ऽभवत्अभवत् (√भू लङ् प्र.पु. एक.)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

री णां चाश्मनि रैः
र्षैश्च रा वात्
न्य मा नो ग्री वो
वि घूर्णहृ योऽभ वत्