अन्वयः
तदा then, ऋषिपुत्र: son of sage, प्रतिश्रुत्य having assented, नृपम् the king, तथा इति so it shall be done, आह said, नृपेण by king, अभ्यनुज्ञात: having been permitted, भार्यया सह along with his wife, प्रययौ departed.
Summary
The son of the sage assented to the king's command saying 'So be it'. And permitted by him, departed along with wife (for Ayodhya).
पदच्छेदः
| ऋषिपुत्रः | ऋषि–पुत्र (१.१) |
| प्रतिश्रुत्य | प्रतिश्रुत्य (√प्रति-श्रु + ल्यप्) |
| तथेत्य् | तथा (अव्ययः)–इति (अव्ययः) |
| आह | आह (√अह् लिट् प्र.पु. एक.) |
| नृपं | नृप (२.१) |
| तदा | तदा (अव्ययः) |
| स | तद् (१.१) |
| नृपेणाभ्यनुज्ञातः | नृप (३.१)–अभ्यनुज्ञात (√अभ्यनु-ज्ञा + क्त, १.१) |
| प्रययौ | प्रययौ (√प्र-या लिट् प्र.पु. एक.) |
| सह | सह (अव्ययः) |
| भार्यया | भार्या (३.१) |
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ |
|---|
| ऋ | षि | पु | त्रः | प्र | ति | श्रु | त्य |
| त | थे | त्या | ह | नृ | पं | त | दा |
| स | नृ | पे | णा | भ्य | नु | ज्ञा | तः |
| प्र | य | यौ | स | ह | भा | र्य | या |