अन्वयः
राक्षसेन्द्रेण by the king of demons, इति thus, उक्ता spoken, क्रोधमूर्छिता overtaken by anger, राक्षसी the demoness ततः then, रामम् Rama, यथातत्वम् faithfully, आख्यातुम् to describe, उपचक्रमे she started.
Summary
Thus questioned by Ravana, the demoness, overcome by anger, began telling him about Rama faithfully:
पदच्छेदः
| इत्य् | इति (अव्ययः) |
| उक्ता | उक्त (√वच् + क्त, १.१) |
| राक्षसेन्द्रेण | राक्षस–इन्द्र (३.१) |
| राक्षसी | राक्षसी (१.१) |
| क्रोधमूर्छिता | क्रोध–मूर्छित (√मूर्छय् + क्त, १.१) |
| ततो | ततस् (अव्ययः) |
| रामं | राम (२.१) |
| यथान्यायम् | यथान्यायम् (अव्ययः) |
| आख्यातुम् | आख्यातुम् (√आ-ख्या + तुमुन्) |
| उपचक्रमे | उपचक्रमे (√उप-क्रम् लिट् प्र.पु. एक.) |
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ |
|---|
| इ | त्यु | क्ता | रा | क्ष | से | न्द्रे | ण |
| रा | क्ष | सी | क्रो | ध | मू | र्छि | ता |
| त | तो | रा | मं | य | था | न्या | य |
| मा | ख्या | तु | मु | प | च | क्र | मे |