अहं तु मन्ये तव न क्षमं रणे; समागमं कोसलराजसूनुना ।
इदं हि भूयः शृणु वाक्यमुत्तमं; क्षमं च युक्तं च निशाचराधिप ॥
अहं तु मन्ये तव न क्षमं रणे; समागमं कोसलराजसूनुना ।
इदं हि भूयः शृणु वाक्यमुत्तमं; क्षमं च युक्तं च निशाचराधिप ॥
अन्वयः
निशाचरेश्वर Ravana, अहं तु on my part, तव your, रणे in war, कोसलराजसूनुना by Rama son of the king of Kosala, समागमम् meet, क्षमम् good, न मन्ये not consider, उत्तमम् best, क्षमम् capable, युक्तं च and proper, इदं वाक्यम् these words, भूयः further, शृणु you may listen.M N Dutt
Methinks your approaching conflict with the son of the Kosala chief forebodes no good to you; hear again therefore O prince of the night rangers, words sensible and lending to your welfare.Summary
O Ravana I think it is not good on your part to confront the prince of Kosala in a war. Listen to my words and consider what is good for you.इत्यार्षे श्री मद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये अरण्यकाण्डे सप्तत्रिंशस्सर्गः॥Thus ends the thirtyseventh sarga of Aranyakanda of the holy Ramayana the first epic composed by sage Valmiki.पदच्छेदः
| अहं | मद् (१.१) |
| तु | तु (अव्ययः) |
| मन्ये | मन्ये (√मन् लट् उ.पु. ) |
| तव | त्वद् (६.१) |
| न | न (अव्ययः) |
| क्षमं | क्षम (२.१) |
| रणे | रण (७.१) |
| समागमं | समागम (२.१) |
| कोसलराजसूनुना | कोसल–राजन्–सूनु (३.१) |
| इदं | इदम् (२.१) |
| हि | हि (अव्ययः) |
| भूयः | भूयस् (अव्ययः) |
| शृणु | शृणु (√श्रु लोट् म.पु. ) |
| वाक्यम् | वाक्य (२.१) |
| उत्तमं | उत्तम (२.१) |
| क्षमं | क्षम (२.१) |
| च | च (अव्ययः) |
| युक्तं | युक्त (√युज् + क्त, २.१) |
| च | च (अव्ययः) |
| निशाचराधिप | निशाचर–अधिप (८.१) |
छन्दः
वंशस्थम् [१२: जतजर]छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ | ९ | १० | ११ | १२ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| अ | हं | तु | म | न्ये | त | व | न | क्ष | मं | र | णे |
| स | मा | ग | मं | को | स | ल | रा | ज | सू | नु | ना |
| इ | दं | हि | भू | यः | शृ | णु | वा | क्य | मु | त्त | मं |
| क्ष | मं | च | यु | क्तं | च | नि | शा | च | रा | धि | प |
| ज | त | ज | र | ||||||||