अन्वयः

रामः Rama, सहलक्ष्मणः along with Lakshmana, यः such, सीताधिगमे sin tracing the whereabouts of Sita, कृतः was fixed, तं मासम् that month, प्रतीक्षमाणः waiting, तस्मिन् प्रस्रवणे on that Prasravana mountain, न्यवसत् stayed.

M N Dutt

Expecting tidings of Sītä, Rāma remained that month in the vicinity of that cascade, in company with Lakşmaņa.

Summary

Rama accompanied by Lakshmana stayed back at Prasravana mountain looking forward for the expiry of the month fixed for the monkeys to trace Sita's whereabouts.

पदच्छेदः

रामः	राम (१.१)
प्रस्रवणे	प्रस्रवण (७.१)
तस्मिन्	तद् (७.१)
न्यवसत्	न्यवसत् (√नि-वस् लङ् प्र.पु. एक.)
सहलक्ष्मणः	सहलक्ष्मण (१.१)
प्रतीक्षमाणस्	प्रतीक्षमाण (√प्रति-ईक्ष् + शानच्, १.१)
तं	तद् (२.१)
मासं	मास (२.१)
यः	यद् (१.१)
सीताधिगमे	सीता–अधिगम (७.१)
कृतः	कृत (√कृ + क्त, १.१)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८
रा	मः	प्र	स्र	व	णे	त	स्मि
न्न्य	व	स	त्स	ह	ल	क्ष्म	णः
प्र	ती	क्ष	मा	ण	स्तं	मा	सं
यः	सी	ता	धि	ग	मे	कृ	तः